COLUMN - Wat gebeurt er allemaal bij de Anne Frank Stichting? In het museum, maar bijvoorbeeld ook op de afdeling Educatie en tijdens reizende tentoonstellingen. Medewerkers van de Anne Frank Stichting vertellen. Dit keer aan het woord: Piet van Ledden over de educatieve strip Nieuwe Vrienden.

"Welke leerling herkent dit niet?”

  • Printen
  • RSSRSS

Stel: je verhuist als tiener tegen je zin van een dorp naar de stad. Op je nieuwe school kom je naast een stille jongen te zitten die gepest wordt. Meteen ben ook jij doelwit. Geen fijne start... Het overkomt Alex in de strip ‘Nieuwe Vrienden’ van de Anne Frank Stichting, die in maart 2014 is uitgekomen. 

Vooroordelen en discriminatie

Meer over Nieuwe Vrienden

Hoe gebruik je de educatieve strip in je klas?

Meer

Hoe verwerf je als nieuweling een plek in de groep? Wat doet dat met de bestaande verhoudingen? Word je gepest, en doet iedereen daar klakkeloos aan mee? Wat is de rol van groepsdruk hierin? ‘Nieuwe Vrienden’ werpt deze en andere vragen op waardoor je de strip in de klas kunt gebruiken om de werking van sociale mechanismen aan de orde te stellen. 

Grote thema’s als identiteit, vriendschap, nieuw zijn, pesten, vooroordelen en discriminatie komen via een persoonlijk verhaal duidelijk in beeld. Dit maakt de thema’s begrijpelijk, waardoor leerlingen makkelijker de vertaalslag maken naar hun eigen leefwereld. Het verhaal speelt zich tegen de achtergrond van de Transvaalbuurt in Amsterdam-Oost. Diversiteit, maar ook de verbinding met het verleden van de buurt komen zo op natuurlijk wijze aan bod. De vondst van een kistje door Alex en Aylin vormt de brug met de geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog en de Jodenvervolging.

Het verhaal van Nieuwe Vrienden is fictief, maar echte verhalen liggen aan de basis. Met ons team zijn we naar scholen in het hele land geweest om te kijken wat er onder jongeren leeft. Samen met onze eigen ideeën hebben we deze als bouwstenen voor het stripverhaal gebruikt.

‘Nieuwe Vrienden’ bevat hierdoor situaties en karakters die iedereen wel herkent: als laatste gekozen worden bij gym, de stoere meid die altijd een grote mond heeft, voor het eerst bij een nieuwe vriend thuis komen, in een vechtpartij belanden, die ene klasgenoot die wel echt met je praat... Ze zijn herkenbaar omdat ze universeel zijn: deze dingen komen eigenlijk in elke klas wel voor. 

Als Alex met zijn klas op reis gaat naar Berlijn lopen de spanningen op. Keuzes worden gemaakt, nieuwe vriendschappen worden bevestigd. En zo verschuiven de verhoudingen in de groep naar een nieuw evenwicht. 

De uiteindelijke boodschap van de strip? Iedereen verschilt van elkaar, iedereen heeft een eigen rol, achtergrond en identiteit. Vriendschap is belangrijk en pesten en discriminatie zijn niet oké. Maar ook: mensen kunnen veranderen. Vooral dit laatste vinden we belangrijk, want je kunt wél iets doen aan bijvoorbeeld pesten en uitsluiting, ook achteraf nog. En hoe je dat dan het best doet, daar laten we leerlingen, onder andere in de opdrachten, zelf oplossingen voor bedenken. 

 

De columnist
Piet van Ledden ontwikkelt bij de Anne Frank Stichting lesmaterialen voor het basis- en voortgezet onderwijs en geeft trainingen aan docenten en docenten in opleiding.


Bekijk ook

Nieuw boek over antisemitisme Geschiedenis en actualiteit

In het laatste kwart van de vorige eeuw was het leven een stuk overzichtelijker...

Meer

Een klein gebaar kan al verschil maken Pilot met theaterlessen bij de strip Nieuwe vrienden

Tijdens de theaterlessen had ik een uitspraak van de dichter Sophocles in mijn hoofd: ‘Men moet leren door het te doen, want…

Meer

“Slachtoffers zijn zwak...” dader, helper, slachtoffer en toeschouwer

‘De Zoektocht’ is een educatief stripverhaal over de Holocaust, waarin de rollen van dader, helper, slachtoffer en…

Meer

“Daar heb ik wel van terug!” Antisemitisme in de klas

Uit een onderzoek in opdracht van de Anne Frank Stichting blijkt dat ruim een derde van de docenten geschiedenis en…

Meer

"Waarom zeg jij dit ..." Column van docent maatschappijleer en burgerschap

Over bespreekbaar maken van discriminatie en vooroordelen op school.

Meer

“Dus toen ik geboren werd gebeurde dat nog” Meester Bart werkt op een middelbare school in de Amsterdamse Bijlmer.

Ik merk bij mijn leerlingen dat er grote verschillen onderling zijn qua wat ze weten van de Tweede Wereldoorlog...

Meer

“Waarom zeg je dat eigenlijk?” Meester Bart werkt op een middelbare school in de Amsterdamse Bijlmer.

Ik geef les in Amsterdam-Zuidoost, een gebied met wel 170 verschillende culturen...

Meer

Leren van de geschiedenis? 65 jaar mensenrechten

‘De Universele Verklaring van de Rechten van de Mens is een lijst van idealen’, zegt een collega...

Meer

Herdacht: de opstand in Sobibor

In 1943 kwamen negentien treinen vanuit Westerbork in Sobibor aan...

Meer

Antisemitisme onderzoek

Het rapport van het onderzoeksbureau Panteia, in opdracht van de Anne Frank Stichting, toont aan dat in het afgelopen jaar…

Meer

Stilte voor de storm

Zomaar een foto uit de Tweede Wereldoorlog, gemaakt door een Duitse militair...

Meer

Hulplijn

Hoe denken eerstejaars Pabo studenten over lesgeven over Anne Frank? Hoe staat het met hun kennis? Met collega Guido…

Meer

"Hé, daar breng ik de krant!" Piet van Ledden geeft in aanloop naar 4-5 mei een gastles

In de aanloop naar 4 en 5 mei heb ik een gastles gegeven op mijn oude basisschool in Nunspeet...

Meer

Mensenrechten, hè wat saai Mensenrechten, hé wat saai

Het imago van mensenrechten is niet zo positief, want veel leerlingen vinden het maar een abstract en dus wat saai…

Meer

Dag tegen racisme Dag tegen racisme

Je denkt op 21 maart misschien aan het begin van de lente, maar ik heb het over de internationale antiracisme dag van de VN...

Meer

Antisemitisme bestrijding Een belangrijk speerpunt van ons werk

De Anne Frank Stichting besteedt relatief veel tijd, menskracht en energie aan het tegengaan en bestrijden van antisemitisme...

Meer

Antisemitisme Achtergronden en wat doe je er aan...

'Jood’ is cool ontdekte een Leidse taalwetenschapper onlangs...

Meer

Vergeten slachtoffers Vergeten slachtoffers

‘Waarom is alleen Anne zo beroemd?' vraagt Mustafa tijdens een les op Openbare Basisschool de Piramide, in Haarlem, ‘er zijn…

Meer

'De leukste ideeën!' 'Docenten hebben vaak de leukste ideeën!'

Lies Schippers van de afdeling Educatie ziet graag dat docenten hun ideeën uitwisselen...

Meer

Een bijzondere groepsontvangst Een bijzondere groepsontvangst in het museum

Anja van ’t Hoenderdaal is educatief medewerker Groepsontvangsten...

Meer

Partnerscholen Column

Het idee voor Partnerscholen is ontstaan vanuit de wens om vaker en duurzamer met docenten samen te werken.

Column